Author Topic: بلوچے ۔ ۔ ۔ ولید گربونی ءِ آزمانک ندر پہ باسکاں  (Read 1368 times)

0 Members and 1 Guest are viewing this topic.

Offline Zahida Raees Raji

  • Administrator
  • *****
  • Posts: 7082
  • Karma: 356
    • Baask-Home of Baluchi Language, Literature & Culture
بلوچے
بلوچی آزمانک: ولید گربۆنی

کار ئی مۆدام صحبءِ کلاک ۵ءَ پاد آیگ، چاهے جوڑ کنگا پد ورگ ۆ کارا روگ أت. همے حسابا آئیا وتی سرجمێں چاگرد هێل داتگ أت. آئیءِ سنگتاں به گر داں هما دۆکانانی واهۆنداں که چه اودا په لوگا تؤشگ ئی زۆرْت؛ پهکاں آئیءِ وهد زانت. دۆنیا تورێں سر چێر بیتێن أت، بله آئیءِ وهد نه ٹگل إت. هر دوشنبهءِ کلاک ۵ءَ آ راشنءِ دۆکانا ظاهر أت، سےشنبهءَ آ سبزی مارکٹا همے درگتا شۆت، چارشنبه ۆ پنچشنبهءِ کاراں سرگوَز به کنیں، ۆ سهیگ به بییں که جمعه په جمعه آئیا ماهی زۆرت. بلی توریں مسلمانے أت، گندگا مذهب پرستێں عیسائیانی ڈولا جمعواں آئیا گوشت نه وارت. جمعه ۆ شنبوانی شپ إتنت که آ سنگتانی دیوانءِ پۆل أت. آئی باز سنگتوے نه أت. أمین، رحیم، رفیق ۆ حلیم آئیءِ سنگت إتنت. چاریں سنگت گوں آئیا هم همساهگ إتنت. پمیشا په سنگتانی یکجاه بیگا دیرێں سفرے بۆرگی نه أت. دیرترێں جاهے آ شۆت، آئیءِ کار أت که شهرءِ دلگاها أت. چه سنگتاں یکے هم آئیءِ هوار کار نه أت. إیشانی نیاما یکـّے دۆکاندارے أت، دۆ کس دگه نیمگێا کارا إتنت ۆ چارۆمیا چه شهرا مال زورت ۆ بلوچستانءِ دیرێں هنداں بۆرت بها کۆت أنت. پنچێں سنگت گل إتنت که درانڈێه نه إتنت. درێں ملکاں نندؤکێں مردۆمانی حالاں آ سهگ إتنت که ماه ۆ سال إش چه وتی کهولاں دیر إیوکیا گوازێنت أنت.
آئیا یکێں کارا ۲۰ سال پر گوَستگ أت. ۲۵ سالگیا آئیا کار گپتگ أت هنی آئیا ۴۵ سال أت. ظاهرا أنگت دم ئی نه بۆرتگ أت، کارا روگ ۆ آیگءِ وهد أنگت هما بۆنداتی روچانی ڈولا إتنت. نێکه سنگتانی نند نیادانی تها فرقے ودی أت. کارءِ درگتا هر وهد که موکلاں شۆت، گۆڑا دۆکاندار، سبزی مارکیٹ، گوشت ۆ ماهی بۆها کنوک پهک ئی پێسرا سهیگ کۆت أنت که فلاں روچا آئیءِ موکل بۆندات بنت ۆ فلاں روچا کۆٹ أنت. پمیشا آئیءِ حساب هر کسا گوَر أت. وش روییءِ سببا هرکسا دوست أت. آئیءِ فکر چه زات ۆ قوما پلگار أت. عرب ۆ عجم آئیءِ دیما یک إتنت. آئیا هچبر أخبار نه وانت پرچاکه آئی خیالا أخباراں نفرتءِ گپ باز هست أت که آیانی وانگا یک مردۆمےءِ دلا دۆمیءِ خلافا زهر آتک. وتبراتێں مردۆماں برے برے قومءِ سرا بیتگێں زوراکیاں بیان کناں دگه قوم ڈوبار إتنت، گۆڑا آئیا مهن کۆت أنت. آئیءِ خیالا یک ٹکێا گوں دۆمیا میڑێنگءِ کارا سرکار کنگا إتنت. همے ڈولا سرکار مردۆمانی خرچا وتی کاراں دیما بر أنت.
پنچ شنبهءِ روچێا آئی وتی مۆدامی وهدا چه کارا چۆٹ إت ۆ چه کارجاها درکپت. دگءِ سرا رس إت، گندیت دگ بے ترک ۆ توار إنت. آئی حێران بوت موٹر ۆ گاڑیانی روگ آیگ نیست أت. مردۆم إنگۆر آنگۆر تچگا إتنت. ظاهرا هر کس په وتی ساهءِ رکّینگا تچان أت. آئیءِ جانا بیم چست بوت. زانت ئی که إے رندییں کاربندی أناگتێنے إنت ۆ ضرور مزنێں کپتے کپتگ. آئیا زانت که چۆشێں وهداں برے برے مردۆم رگزا کا أنت ۆ کۆشگ هم بنت. پمیشا په وتی ساهءِ رکـّینگا گام ئی تیز گۆت أنت. دیمترا چه دمکێا چار جوان در کپت أنت. إیشاں وتاس گون أت. آئیءِ دیما مانتر إتنت ۆ چه آئیا جۆست پۆرس إش بنا کۆت. آئی وتی دلا دلجم أت که إے زهگاں سرکچ دات که دل ئی په هر کسا سلـّه إنت. هچ قوم، ٹک ۆ ٹولیءِ خلافا آئیءِ سینگا ترمپے زهر هم مان نسیت.
یکے چه بچکاں آئیءِ نام جۆست کۆت، دگرێا کار جاه جۆست کۆت ۆ آئی إش إے هم جۆست کۆت که کۆجا روگا أت. وهدے آئیءِ قوم جۆست کنگ بوت، گوڑا لوٹ إتی به گۆشیت که 'ما پهک إنسان ۆ یکێں ملکءِ مردۆمێں'.... ألبت، همے چارێں کسانی نیاما یکێا درّائینت "بلوچے! شما نه گند إت که سرگ ئی پتن إنت؟ إیوکا بلوچ أنت که وتی زهگانی سراں نندارێن أنت. گوں همے گپانی کنگا وتاسێا ٹهکگ کۆت ۆ آ گوں خونریچێں جونا زمینءِ باهوٹ بوت.
سبزی والا، ماهی بها کنوک، قصاب ۆ توشگءِ دۆکاندار راهچار إتنت، بله آئی نیاتک. إیوکا سنگت إتنت که سنگتءِ حالا سهیگ إتنت. پرچاکه همیشاں لاش چه سرکاری سردخانوا دستگپتگ ۆ کفن، ۆ دفن کۆتگ أت.
Zahida Raees :Raji:
baaskadmin@gmail.com , admin@baask.com
Learn Baluchi Composing in INPAGE
Learn Balochi Poetry Background Designing
Help Line