Baask- Home of Balochi Language, Literature & Culture

Balochi Literature بلوچی ادب => بلوچی شئیر ءُ پـِربَـنـد Balouchi Poetry => باسکانی دیوان ءِبلوچی شائر Baask's Poets => Topic started by: Zahida Raees Raji on January 20, 2013, 08:34:05 AM

Title: عیوَز خان ( (A.Waz Khan)
Post by: Zahida Raees Raji on January 20, 2013, 08:34:05 AM
عیوَز خان ( (A.Waz Khan
نبشتہ کار: شپچراگ بلوچ

یا گَپّ چوش ھم بیت کنت کہ ’’عیوز خان‘‘ چو منی وڑا پہ سئیل ءُ سواد ءُ تَرّ ءُ تاب ءِ ھاترا یا پہ نادلکَشّی گوں ایشاں گوں کَپتگ اَت۔ آئی ءَ گوں من بس ھمے گوشتگ اَت کہ آ ’’ساوتھ وزیرستان‘‘ ءِ ’’جنڈولہ‘‘ ءِ دمگ ءَ نِشتگیں پٹھانے ءُ آئی ءِ پت اسکول ٹیچرے ءُ ’’پرائمری سیکشن‘‘ ءَ زھگ وانین اِیت۔ ’’آ‘‘ کہ اولی ءُ آھری رندا تبلیغی مُلّایانی ھمراھی ءَ گوں من دُچار کپتگ اَت، آ  گپ تاں ھمنچو من ءَ ھوش کَنت 1999 ءِ جون ءِ ماہ اَت۔ پدا وشتریں گَپّ ایش اَت کہ من اے وھد ءَ نوھمی جماعت ءَ وانگ ءَ اِتاں، عیوز خان  ءَ ھم گوں من ھمے گَپ گوشتگ اَت کہ  آ نوھمی جماعت ءِ نودربرے، دومی مئے عمرانی کساس یکے چہ دومی ءَ گیش ءُ کم نہ اِتَنت، نوزدہ ءُ بیست سال ءِ نیام ءَ۔۔۔ کَد، بُرز ءُ بالائی ھم، بلے فرق بس ھمیش اَت کہ آ سُھر ءُ اسپیت گونگیں وزیرستانی پٹھانے اَت ءُ من سبز ءُ سیاہ دروشمیں بلوچے۔
تبلیغی مُلایانی ھمراھی ءَ مئے مئیل ءُ تب ھم یکے دومی ءَ ھمگرنچ ءُ چہ لَس مُلایانی تب ءَ جُتا اِتَنت۔ آئی ءَ برے وھدی فجر ءِ نماز نہ ونتگ اَت ءُ من ھم۔۔۔۔ آئی ءَ مدام پشتو زبان ءَ وش گُٹی ءَ گُشتگ اَت۔ من بلوچی ءَ۔۔۔ بلے ناں آ منی زبان ءَ پوہ بوتگ اَت ءُ ناں من آئی یے۔۔۔ پدا ناں منی گُٹ اینکہ ساپ ءُ وش الحان اَت ءُ نہ آئی ءِ، پمیشا چوشیں سھتاں ما دوئیں ’’بور‘‘ بوتگ اِتیں۔ ما دوئیناں ’’اردو زبان‘‘ ءَ ھبر ءُ ھال کُتگ اَت، بلے ناں من پہ روانی اردو گُشت کُتگ اَت ءُ ناں آئی ءَ، بس مئے اردو زبان زانتی  یکے دومی ءَ سرپد کنگ ءِ کچّ ءَ اَت۔
اولی رندا گوں آئی ءَ دُچار کپگ ءِ وھد ءَ من ءَ ھمے سما بیتگ اَت کہ ’’آ‘‘ چو من ءَ ھچ وڑیں مذھبی ءُ چاگردی گر ءُ بندانی پابند نہ اِنت۔ آئی ءَ مدام ھمروچیگیں گَپّانی تھا وتی عمر ءِ لوٹانی پدا، اسکول ءِ سنگتانی ءُ عشق ءُ عاشقی ءِ کِسّہ گوں من آرتگ اِتَنت۔ عیوز خان ءَ گپّانی تھا مدام ھمے دِلساچیں کِسّہ آورت کہ من ءَ گوں وتی ھلک ءِ کاڑے ءَ عشق بوتگ۔ منی گوں آئی ءَ نِند ءُ نیاد بوتگ، من شیرماھیں شَپاں گوں آئی ءَ باز رند ءَ دُچار کپتگاں۔ آئی ءَ گُشتگ اَت آئی ءَ ھم من ءَ باز دوست بیت۔ ھمے گَپّانی میان ءَ کدی کدی کہ چہ وتی کیسّگ ءَ ھما پری دروشمیں کاڑ ءِ عکس در کُتگ اَت ءُ من ءَ پیش داشتگ اَت، بلے پدا ھمے گُشتگ اَت کہ ’’امیر‘‘ ءَ ھال مہ دیے۔
آھر من آئی ءِ ماں تبلیغاں در کپگ ءِ راز زانتگ اَت کہ آئی ءَ گوں من ھمے راز گُشتگ اَت کہ ’’منی گوں ھما پری دروشمیں جنک ءِ گُما عشق ءِ راز ءَ منی پِت سہی بوتگ ءُ آسر ھمے در اَتکگ کہ منی پت ءَ جنگولیں مُلّایانی تُرس ءَ منی ءُ آ شیر دروشمیں کاڑ ءِ نیام ءَ دیوال ءِ بندگ ءِ ھاترا ءُ یکے چہ دومی ءَ سندگ ءَ من ءَ گوں تبلیغی مُلّایاں دیم داتگ ءُ بلوچستان ءِ سفر ءَ راھی کُتگ۔ بلے منی پِت سرپد نہ اِنت کہ دِل پہ دوری سِندگ نہ بنت‘‘
بلے آ دِلجم اَت کہ ماھی ءَ پَد ، منی چار ماہ ءِ تبلیغ ءِ سفر سرجم بیت ءُ من پدا گوں وتی داشتگیں واھگانی پیلہ کنگ ءَ گوں ھما پری دروشم ءَ دُچار کپاں، آئی ءَ گوشتگ اَت ’’اگاں مئے سور ءَ پِت مہ منّ ایت تہ دگہ بازیں راہ ءُ دَر ھَست، تئی کمک ھژدری اِنت‘‘ بلے من آئی ءِ چوشیں گَپّانی ایش کنگ ءَ گوں مدام بے توار بوتگ اِتَنت ءُ جیڑ اِتگ اَت کہ ’’اے جھان ءَ انسان آجو نہ اِنت، اے دُنیا ءِ مھکمیں رسم ءُ دود مدام بنی آدم ءِ دیما اڑاند اَنت، اگاں کسی اے رسم ءُ دودانی پروشگ ءِ جُہد ءَ بہ کنت، مرگ ءِ دپار بیت یا چاگرد ءِ چَمّاں کپیت‘‘ عیوز خان ءِ بابت ءَ جیڑگ ءَ گوں منی وتی چاگرد ءِ عکس منی ھیالانی تھا گردگ ءَ لگّ اِتگ اَت ءُ من ھچ نہ گوشتگ اَت ءُ بے توار بوتگ اِت اَنت۔ بلے آئی ءَ مدام بے تواری پروشتگ اَت ءُ دگہ سرھالے ءَ گَپّ بندات کُتگ، انچو گُشئے آئی ءَ منی دل راز زانتگ اَت کہ من چی جیڑگ ءَ آں۔
پانزدہ بیست روچ ءِ ھمراھی ءَ رَند، من آئی ءِ داتگیں مھرانی لِذّت ءَ ھما وھد ءَ آشنا بوتاں کہ وھدے موکل کنگ ءِ وھد ءَ آئی ءَ من ءَ گُلائیش کُتگ اَت ءُ آئی ءِ چمّانی ارس سُھر یں دیم ءِ سرا جھلاد بوت اَنت ءُ آئی ءَ ھُلُک ھُلُکّ ءَ گریت ءُ گوں من ھمتران بوت کہ ’’باریں نو پدا من گوں تو دُچار کدی کَپاں، بلے منی نیکیں واھگ مدام تئی ھمراہ اَنت‘‘
بلے سِدَگ ءِ وھد ءَ آئی ءَ وتی فون نمبر من ءَ داتگ اَت ءُ گوشتگ اَت کہ چَمّن بے ترانگ مہ بو، رندا من تاں شش سالاں گوں آئی ءَ فون ءِ وسیلت ءَ گپ ءُ رَپ کُتگ اَت۔کدی آئی ءِ نمبر بند اَت۔ ششمی سال ءَ آئی ءِ نمبر  پہ مدامی بند بوت۔ من بَس ھمے سال ءَ اخبار ءَ ھمے گَپّ ونتگ اَت ءِ کہ ’’آئی ءِ بازار ءَ پاکستان ءِ فوجی آپریشن ءَ سد ءَ چہ گیش بے گُناھیں مردم بیران بوتگ‘‘